Wiadomości

23 października 2017

Przemówienie Dziekana Jerzego Moska – uroczystość 35-lecia OIRP w Gdańsku

Przemówienie Dziekana Jerzego Moska wygłoszone podczas uroczystości 35-lecia OIRP w Gdańsku w dniu 21 października 2017 r.

 

Jubileusz, to dobra, a przy tym nieczęsta okazja, aby mówić o historii naszego zawodu. Nie ma co sięgać w mrok dziejów, ale trochę żartem, a trochę na serio warto przypomnieć, że już w średniowiecznej Polsce występowali prawnicy, których zasadniczą funkcją było sprawowanie zastępstwa sądowego osób prawnych. Mowa o tzw. syndykach, którzy pracowali w kancelariach wielkich miast królewskich, w tym w Gdańsku.

Radca prawny, jako pojęcie prawnika specjalisty z zakresu prawa przemysłowego i handlowego, pojawiło się w drugiej połowie XIX wieku, okresie burzliwego rozwoju przemysłu.

My spotykamy się dzisiaj w tych pięknych wnętrzach budynku Akademii Muzycznej w Gdańsku nie po to, aby uczcić jubileusz zawodu radcy prawnego, który być może ma już 500-letnią historię, lecz aby świętować Jubileusz 35-lecia naszego samorządu zawodowego.

Datą, od której odliczamy ten Jubileusz jest data uchwalenia ustawy o radcach prawnych, a więc 1982 rok.

Zadać sobie należy pytanie, skąd się wziął pomysł na samorząd radców prawnych i jakie były okoliczności jego powstania. Odpowiedź może być tylko jedna, nasz samorząd to owoc buntu i marzeń. Buntu przeciwko centralnemu zarządzaniu społeczeństwem, buntu przeciwko władzy autorytarnej, buntu zainicjowanego wydarzeniami sierpnia 1980 roku, tu u nas w Gdańsku. Mówiąc natomiast o marzeniach to były to marzenia o takim funkcjonowaniu naszego zawodu, aby z całym przekonaniem móc powiedzieć, że jest to zawód zrzeszający prawników nie tylko doskonale wykształconych i przygotowanych do świadczenia pomocy prawnej, prawników którzy potrafią sprostać wyzwaniom współczesnej cywilizacji, ale też prawników mających prawo współdecydowania o swoich sprawach zawodowych.

Samorząd radców prawnych, będący w chwili jego powstania drugim, obok adwokatury, samorządem zawodowym, to jedno z ogniw i atrybutów demokracji i demokratycznego społeczeństwa.

Dążąc do spełnienia marzeń, o których mowa, przeszliśmy długą drogę, wykazując się uporem i wytrwałością.

Kamieniami milowymi tej drogi były:

  1. data 6 lipca 1982 roku – dzień, w którym uchwalona została ustawa o radcach prawnych, przewidująca powołanie samorządu,
  2. data 24 maja 1989 roku – dzień, w którym uchwalona została ustawa przyznająca samorządowi prawo prowadzenia aplikacji oraz list radców prawnych,
  3. data 2 kwietnia 1997 roku – dzień, w którym uchwalona została Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, która ustanowiła gwarancje dla naszego samorządu jako reprezentującego zawód zaufania publicznego,
  4. data 1 lipca 2015 roku – dzień, z którym radcowie prawni są uprawnieni do świadczenia pomocy prawnej także w zakresie obrony w sprawach karnych, a więc dzień, z którym doszło do pełnego zrównania zawodu radcy prawnego i adwokata.

To długa droga i chyba można powiedzieć, że samorząd zawodowy nie zawiódł oczekiwań i marzeń środowiska. Czy samorząd nadal jest potrzebny i jaki jest sens jego istnienia, skoro podstawowy cel został osiągnięty. Na to pytanie, powinien sobie  odpowiedzieć każdy radca prawny. Moje osobiste odczucie jest takie, że tylko razem, działając przy tym solidarnie z innymi samorządami zawodowymi i innymi zawodami prawniczymi, mamy szansę zachowania naszego zawodu w takim kształcie, że będzie można o nim mówić,  że jest to „wolny zawód” i „zawód zaufania publicznego”. Wydaje się to oczywiste, gdyż jak uczy nas doświadczenie, każda władza polityczna jest niesłychanie zaborcza i z wyraźną niechęcią znosi stan, w którym zakresem swojego imperium nie  obejmuje całości spraw państwa i społeczeństwa.

Nie kwestionując prawa polityków do reformowania państwa, nie możemy nie zwracać uwagi na nadrzędne, nie przynależne żadnej władzy wartości, jak wolność, godność, sprawiedliwość i poczucie bezpieczeństwa. Jesteśmy powołani do obrony tych wartości. Ta obrona będzie możliwa tylko wtedy, gdy zawód radcy prawnego będzie  wolnym zawodem

I na koniec trochę statystyki. W momencie gdy samorząd przejmował od arbitrażu prawo prowadzenia aplikacji i list radców prawnych, było nas około 600. Obecnie w naszej gdańskiej Izbie zrzeszamy blisko dwa i pół tysiąca radców prawnych i 400 aplikantów. Co roku przybywa nam ponad 100 nowych radców prawnych. Ta duża liczba stwarza sporo problemów na konkurencyjnym rynku usług prawnych, ale Jubileusz to nie miejsce i czas na utyskiwania, czy przedstawiania sprawozdań z działalności. Cieszmy się więc, że jest nas dużo, bo to  znaczy, że działając razem, działając w samorządzie,  stanowimy poważną siłę.

Jubileusz to w końcu okazja do podziękowań i życzeń. Składam więc wszystkim Koleżankom i Kolegom, radcom prawnym i aplikantom radcowskim, podziękowania za ich działalność w samorządzie. Jest wśród nas wiele osób, które  poświęcają  swój  czas i energię na rzecz społeczeństwa. Takich radców jest coraz więcej. Nieskromnie powiem, że udało się nam wspólnie  pobudzić aktywność środowiska i  że możemy się pochwalić sporymi  osiągnięciami w zakresie  popularyzacji wiedzy o prawie, działań na rzecz innych środowisk,  nieodpłatnej pomocy prawnej, współpracy z innymi samorządami, zarówno zawodowymi jak i terytorialnymi. Takim działaniem udowadniamy, że radca prawny to nie tylko doskonale wykształcony prawnik, ale też człowiek wrażliwy na krzywdę i niesprawiedliwość, gotowy do niesienia pomocy. Możemy z dumą powiedzieć, że widać naszą Izbę i na Pomorzu i w Kraju.

Dziękuję Wam za to i  życzę satysfakcji z wykonywania  zawodu radcy prawnego, sukcesów w tym zawodzie oraz szczęścia i wszelkiej pomyślności w życiu osobistym. Życzmy sobie pogody ducha abyśmy mogli znieść to czego zmienić nie możemy, siły i wytrwałości abyśmy zmieniali to, co zmienić możemy i mądrości, abyśmy mogli odróżnić jedno od drugiego.

Poprzednia wiadomość
Następna wiadomość
Content